Шестмина атонски монаси се прогласени за светители на свечена богослужба во Вселенската патријаршија во Фенер. Четворица од новоканонизираните светители се со романско потекло, додека другите двајца се монаси со руско и малоазиско потекло.
Канонизацијата била извршена во саботата, 29 август, во Патријаршискиот храм „Св. Георги“ во Фенер, по завршувањето на заседанијата на Светиот и Свештен синод на Вселенската патријаршија.
Вселенскиот патријарх Вартоломеј, заедно со членовите на Светиот синод, ги потпишале патријаршиските и синодалните акти со кои шестмината атонски подвижници се впишуваат во диптихот на светителите.
Одлуките за нивното канонизирање биле донесени во текот на последните две години.
Меѓу новопрославените светители се четворица Романци – свештеномонах Нифон Продромит, монах Нектариј Протопсалт, свештеномонах Дионисиј од Колицу и свештеномонах Петрониј Продромит. Тие биле предложени за канонизација од Романската православна црква.
Канонизирани се и свештеномонах Тихон Духовник и монахот Георгиј, познат како Хаџи-Георгиј.
Кои се новите светители?
Св. Нифон Продромит (Нифон Јонеску, 1799–1899) се смета за една од клучните личности во историјата на романското монаштво на Света Гора. Тој се поврзува со основањето и првото раководење со романскиот скит „Св. Јован Крстител“ – Продром. На Атон пристигнал во 1840 година, а во 1852 година со своите собраќа го започнал градењето на скитот. Последните околу 17 години од животот ги поминал како отшелник во Вигла. Неговиот спомен се празнува на 13 јули.
Св. Нектариј Протопсалт (Нектариј Крецу, 1804–1899) бил роден во Хуш и станал еден од најпознатите романски псалти на Света Гора во XIX век. Во атонската традиција е запаметен како одличен познавач и учител на византиското црковно пеење, поради што бил нарекуван и „Славејот на Света Гора“. Неговите композиции на грчки и романски јазик и денес се изведуваат. Споменот на светецот се празнува на 18 ноември.
Св. Дионисиј Ватопедски од Колицу (Дионисиј Игнат, 1909–2004) бил роден во Ворничени, во областа Ботошани, а на Света Гора поминал дури 78 години. Се подвизувал во ќелијата „Св. Георгиј“ во Колицу, која му припаѓала на Ватопедскиот манастир. Со текот на времето станал еден од најпочитуваните атонски духовници на XX век, кај кого доаѓале монаси и поклоници од различни православни народи. Починал на 95-годишна возраст, а неговиот спомен е на 11 мај.
Св. Петрониј Продромит (Петрониј Танасе, 1916–2011) бил една од најзначајните личности на современото романско монаштво. Во младоста бил поврзан со духовното движење „Неизгорливата Капина“ („Rugul Aprins“) во бухарешкиот манастир „Антим“. Студирал богословие, а паралелно посетувал предавања по математика и филозофија.
На Света Гора бил испратен во 1976 година, а од 1984 година до неговата смрт во 2011 година бил старешина на скитот Продром. Во тој период имал значајна улога во обновувањето на братството и монашкиот поредок. Неговиот спомен се празнува на 24 февруари.
Св. Тихон Духовник (Тихон Голенков, 1884–1968) бил атонски јеромонах со руско потекло, кој децении поминал во Капсала, во ставроникитската ќелија „Чесен Крст“.
Особено е познат како духовен отец на св. Паисиј Светогорец. Токму старецот Тихон го замонашил Паисиј во голема схима, додека идниот светител се грижел за него во последните години од неговиот живот.
Вселенската патријаршија едногласно го канонизирала на 11 февруари 2026 година, а неговиот празник е определен за 23 септември.
Св. Георгиј Хаџи-Георгиј Атонски (1809–1886) потекнувал од Кермир во Кападокија и пред монаштвото го носел името Гавриил. Откако се замонашил на Света Гора го добил името Георгиј, а по неговото поклонение во Светата Земја го добил и прозвиштето Хаџи-Георгиј.
Бил познат како строг подвижник, постник и духовен наставник. Околу него се собрало големо братство, а подоцна св. Паисиј Светогорец напишал и посебно житие за него.
Последните години од животот ги поминал надвор од Света Гора, а починал во Константинопол на 17 декември 1886 година. Токму 17 декември е определен како ден на неговиот спомен.
Канонизацијата на шестмината атонски подвижници претставува значаен настан за православното монаштво, особено за романската православна традиција, која со ова добива уште четворица официјално прославени светогорски подвижници.
