Глобалната медиумска мрежа „Сојуз на православни новинари“ (СПЖ / UOJ), која е проруска пропагандна платформа со седиште во Украина, е директно присутна во македонскиот дигитален простор и активно ја таргетира Македонската православна црква – Охридска архиепископија (МПЦ-ОА) за остварување на руските црковно-политички интереси. Иако оваа мрежа нема посебен сајт на македонски јазик, таа дејствува во С. Македонија преку својата регионална српска филијала, преку директно следење и спинување на изјавите на македонските архијереи, како и преку инфилтрирање на нејзините содржини во локалните православни медиуми, пишува во својата анализа Вистиномер.
Оваа анализа ја демаскира организациската структура на мрежата, начинот на кој таа манипулира со македонските црковни прашања и каналите преку кои се шири во земјата.
Која е мрежата СПЖ (Сојуз на православни новинари)
Зад наизглед независните балкански портали стои една централизирана организација – Союз православных журналистов (СПЖ) или меѓународно позната како Union of Orthodox Journalists (UOJ), основана во Украина во 2015 година. Оваа организација функционира како медиумско и пропагандно крило на Украинската православна црква која е во единство со Московската патријаршија (УПЦ-МП).
Организацијата користи стратегија на „јазични клонови“. Тие создаваат привид дека во секоја европска земја постојат локални здруженија на православни новинари, но реалноста е дека сите веб-страници имаат идентичен дизајн, лого, структура и се управувани од истата централа во Киев/Москва:
Србија и Балканот: Савез Православних Новинара (СПН)
Албанија: Unioni i Gazetarëve Ortodoks (UGO)
Грција: Ένωση Ορθοδόξων Δημοσιογράφων (ΕΟΔ)
Бугарија: Съюз на Православните Журналисти
Преку нивната официјална платформа, тие отворено потврдуваат дека функционираат како глобален медиумски проект за консолидација на конзервативните десничарски православни струи.
Како мрежата е присутна и поврзана со Македонија
Пропагандното влијание на СПЖ врз С. Македонија не се случува преку физички канцеларии, туку преку три добро осмислени дигитални канали:
Посебната рубрика „Северна Македонија“ на српскиот веб-сајт (Savezpn.rs): Бидејќи немаат посебен портал на македонски јазик, српската верзија на мрежата – Савез Православних Новинара (СПН) – е примарниот геополитички инструмент за влијание во земјава. На овој сајт и на нивните канали на социјалните мрежи, како што е нивниот Инстаграм профил @savezpn, постои посебно уреднички воден таг „Северна Македонија“. Преку овој канал се филтрираат сите вести кои можат да го засилат руското црковно влијание во земјата.
Спинување на изјавите на МПЦ-ОА против Вселенската Патријаршија: СПЖ во известувањата за Македонија ја задржува линијата дека само томосот издаден од Српската православна црква (СПЦ) под диктат на Москва е валиден. За оваа цел, тие редовно ги следат македонските црковни архијереи и нивните изјави ги вадат од контекст. Порталот презема интервјуа од македонски владици, ги преведува на руски, англиски и српски, но насловите и заклучоците ги спинува така што да изгледа дека македонското свештенство е во остар конфликт со Вселенскиот Патријарх Вартоломеј.
