Во Рим се одржа Меѓународна конференција по повод 60-годишнината од заедничката декларација од 1965 година, со која беа надминати меѓусебните анатеми меѓу Римокатоличката и Православната црква. На настанот, одржан во Институтот за екуменски студии „Екуменикум“ при Папскиот универзитет „Свети Тома Аквински“, свои излагања имаа Кардинал Курт Кох и Митрополит Јов од Писидија, копретседатели на Заедничката меѓународна комисија за теолошки дијалог меѓу двете цркви.
Во јавната свест, 1054 година често се смета за моментот на конечниот раскол меѓу Истокот и Западот. Сепак, говорниците нагласија дека ова поимање е историски поедноставено и неточно. Кардинал Кох објасни дека тогашните екскомуникации не биле насочени кон целите цркви, туку кон конкретни личности. Дополнително, папската була со која биле екскомуницирани поединци во Константинопол била прогласена по смртта на папата Лав IX, што ѝ одзема канонска важност.
Митрополитот Јов истакна дека во 1054 година можело да се зборува за прекин на општењето, но не и за формален раскол. Тој потсети дека бројни историчари, и католички и православни, со децении ја преиспитуваат традиционалната нарација за „големата шизма“. Според него, настаните од 1054 година биле дури и неуспешен обид да се надмине постоечката криза, а не нејзин почеток.
Посебно внимание беше посветено на декларацијата од 1965 година, потпишана од папата Павле VI и вселенскиот патријарх Атинагора I, со која екскомуникациите беа „предадени на заборав“. Овој чин, како што беше истакнато, не донесе веднаш целосно единство, но ја отвори ерата на таканаречената еклисиологија на „сестрински цркви“, во која двете страни меѓусебно се признаваат и изразуваат подготвеност за дијалог и заемно учење.
Во рамките на конференцијата беше нагласен и напредокот во теолошките разговори, особено околу прашањата на синодалноста и приматот. Митрополитот Јов посочи и на симболичните гестови на поновите папи, меѓу кои и одлуката на папата Лав XIV да не го изговара додатокот filioque во Символот на верата на екуменски богослужби, што беше оценето како знак на надеж и чувствителност кон православната традиција.
Заклучно, учесниците истакнаа дека и покрај значајниот институционален напредок, вистинското единство ќе биде можно само доколку е прифатено и посакувано не само од црковните водачи, туку и од свештенството и верниците, како заеднички пат на целото црковно тело.
